By P Web Design Company

کتاب "مطالعه موفق مطابق با مزاج شما"

تربیت دینی نوجوانان و جوانان

 نکات طلایی در تربیت دینی نوجوانان و جوانان

تحقیقات علمی نشان می دهد که :
•    نوجوانان با پشت سر نهادن دوران کودکی در اکثر موارد اعتقادی که قبلاً از خانواده آموخته اند، دستخوش شک و تردید می شوند.
•    نوجوانان برای رسیدن به یک نظام فکری و عقیدتی که بتواند پاسخگوی نیازهای فکری و عاطفی شان باشد، تلاش می کنند.
•    در دوران بلوغ، همزمان با بیدار شدن سایر غریزه ها و نیازهای روانی، وجدان دینی و اخلاقی نیز در درون نوجوان بیدار و فعّال می شود و او را به تفکر دربارة معنویات و حقایق دینی وا می دارد.
•    یکی از نیازهای اصلی نوجوانان در سن نوجوانی، نیازها و انگیزه های دینی و الهی است.
•    از نظر دانشمندان دورة نوجوانی دورة شکل گیری اعتقادات است و نوجوان بدنبال دست یافتن به هویت ایدئولوژیک (عقیدتی) است.
•    سئوالات زیادی در این دوران در ارتباط با مسائل فکری و اعتقادی برای نوجوانان مطرح می شود، مدارس و خانواده ها نباید فرزندان خود را در حلّ  و فصل مسائل فکری و یافتن پاسخ به پرسشهای اساسی تنها بگذارند، بلکه باید با روشی منطقی او را در حلّ مسائل و ایهامات پیش روی یاری رسانند.

•    هر چه در دوران پیش دبستانی و دبستان روی افراد بهتر کار تربیتی شده باشد در دوران نوجوانی در رسیدن به نتیجه مطلوب زودتر به هدف (تکامل) و آرامش روحی و روانی می رسد.
•    بد جا انداختن دین و مبانی اعتقادی در دوران دبستان موجب سرکشی، عصیان و بی اعتقادی دوران نوجوانی می شود.
•    اگر والدین آمادگی و توانایی کافی برای پاسخ به سئوالات اعتقادی و دینی را ندارند، بهتر است نوجوانان خود را با کسی که مورد اعتماد و آشنا با مسائل فکری و اعتقادی است مرتبط سازند.
•    اصل مهم در تربیت دینی این است که نوجوانان متوّجه شوند که قبول دین و دستورات دینی در جهت تأمین منافع نوجوان است و در صورت فاصله گرفتن از دین بشدت در دنیا و آخرت متضرر می شود.
•    نوجوانان باید بدانند ملاک عملی احکام دین نفع و ضرر آنهاست، یعنی جاهایی که امر به کاری شد. یعنی انجام دادن آن قطعاً به نفع فرد و در مواردی هم که نهی از عملی شد. قطعاً بضرر فرد است.
•    نوجوانان باید بدانند که احکام دینی، جهت تنبیه و مجازات افراد صادر نشده اند و احکام دین در حقیقت نیازهای واقعی زندگی افراد است که عمل به آن نهایتاً منجر به سعادت فرد، خانواده و جامعه در دنیا و آخرت می شود.
•    ما باید بستر تربیتی خانواده و مدرسه را بنحوی فراهم نمائیم که نوجوان با شور و اشتیاق و ذوق فراوان به سمت دین و احکام دین گرایش یابد.
•    ما باید افق دید و جهان بینی نوجوان وجوان را آنچنان گسترده نمائیم که لذت های زودگذر دنیوی، آنان را غافل از پیگیری اصل قضیه ننماید و لذت های روحی و معنوی برایش بسی مهم تر از لذت های مادی باشد.
•    ما باید بنحوی به نوجوان و جوان تفهیم نمائیم که دین جلوی لذت های مشروع و ذاتی که خود خدای تبارک و تعالی در ذات موجود گذاشته نایستاده است و مخالف لذت های مشروع دنیوی نیست بلکه دین استفاده از دنیا و لذت های مشروع آن را عین صواب می داند.
•    والدین باید بدانند که دست یافتن به ایمان دینی نوجوان را در رسیدن به آرامش روانی که از نیازها و ضرورت های مهم این دوران است- کمک می کند و اضطراب های او را فرو می نشاند.
•    اگر بتوانیم ایمان واقعی را در نوجوانان بخوبی نهادینه کنیم به چند مسئله است یافته ایم:

  1. خارج شدن نوجوان از بلا تکلیفی اعتقادی و فکری
  2. وسیع شدن افق دید نوجوان و همه چیز را در امور مادّی ندیدن و لذا میزان صبر و استقامت فرد افزایش می یابد.
  3. پیشگیری از نا امیدی و یأس در نوجوان
  4. پیشگیری از آفت ها و آسیب های پیش روی دوران نوجوانی و در حقیقت پیشگیری از هلاکت فرد
  5. مستعد شدن فرد برای رشد و تعالی علمی و فرهنگی
  6. آسان تر شدن هدایت و راهنمائی نوجوان بواسطه اعتقاداتی که دارد
  7. نوجوان بدون دردسر و تردید زیاد می تواند با استفاده از احکام رساله عملیه مراجع تقلید بدون دغدغه مشکلات خود را حلّ نماید و هزاران پیامد مثبت دیگر که خود مقوله ای مفصل است.

•    اگر پدر و مادر انجام وظایف دینی را جدّی بگیرند فرزندان نیز از همان ابتدا آنها (عبادات) را جزیی مهم از زندگی خود به حساب می آورند.
•    مطلب قابل توجه اینکه وا داشتن فرزندان به انجام تکلیف عبادی نبایدبا خشونت، سختگیری و تندی همراه باشد. پدر و مادر باید با صبر و حوصله و بتدریج اما با جدّیت و قاطعیت، فرزندان خود را به این مسیر هدایت کنند.
•    برخی نوجوانان بدلیل سرد مزاجی در انجام کارها و اعمالشان معمولاً سست و نسبتاً تنبل هستند این افراد بهتر است با اصلاح طبع خود با خوردن غذاهای گرم و گیاهان داروئی گرم مانند اسطوخودوس و بادرنجبویه مزاجشان را گرم نمایند.
•    پدر و مادر بجای سخت گیری های نا معقول بیشتر از شیوه های تشویقی بهره بجویند.
•    چنانچه پدر و مادری مقید به انجام فرائضی دینی و دستورات نباشند نباید از فرزندان خود انتظار دینداری داشته باشند.
•    یکی از مسائل مهم در کنار آموزش و توجیه تعالیم دینی و پرورش فکری و اعتقادی آنها لازم است عواطف دینی نیز در آنها رشد و گسترش یابد.
•    در دورة کودکی و نیمة نخست دورة نوجوانی، اهمیت این موضوع (رشد عواطف دینی) بیشتر است.
•    شرکت والدین کودک یا نوجوان در مراسم  مذهبی از قبیل نماز جماعت مسجد و نماز جمعه همراه با لباس های شاد و با خاطره های خوش، مراسم اعیاد مذهبی، مراسم سوگواری در ماه محرم، مراسم شب های قدر، جلسات دینی، شرکت در مؤسسه های خیریه و هیئت های مذهبی و ... در پرورش عواطف دینی آنان بسیار مؤثر است.
•    پدر و مادر باید به فرزندان تفهیم کنند همانطور که برای تأمین سلامتی جسم انسان نیاز به تغذیه مناسب، پوشاک مناسب، واکسیناسیون به موقع و مراقبت از جسم و دفع آفات آن است برای تأمین سلامتی روح که جزء اساس وجود انسان هم نیاز به امور فوق الذکر دارد که عبادات و فرائض می توانند بعنوان تغذیه روح و واکسینه کردن روح نسبت به گناهان و امراض روحی مؤثر باشند و دوری از امور حرام و روی آوردن به سمت واجبات و امور حلال موجب تقویت روح و دفع آفات روحی می شود و تقوی هم بهترین لباس روح است و اگر افراد بی تقوا باشند یعنی افرادی که هر آن در معرض سقوط و تباهی هستند.
•    از طرف والدین باید به فرزندان تفهیم شود که فرد بدون ایمان و تقوا مانند خودروی بدون ترمز است که نمی توان با آن حرکت کرد و اگر کسی با آن مسافرت کند مسلماً در جاهای پر خطر دچار سقوط و انحراف می شود. همانطور که نمی توان با ماشین بدون ترمز حرکت کرد انسان بدون تقوا هم نمی تواند در جامعه حرکت کند و به هدف انسانیت و خدائی برسد.
•    نکته خیلی مهم اینکه باید به نوجوانان و جوانان تفهیم شود که دین تنها در اعمال عبادی از قبیل نماز و روزه، خمس و زکات و حج و ... خلاصه نمی شود بلکه از دیدگاه اسلام، دین سراسر زندگی انسان را در بر می گیرد، تلاش برای امرار معاش، تلاش برای علم آموزی و علم آموختن به دیگران، معاشرت با مردم و هزاران کار صحیحی که با نیت خدائی برای خدمت به مردم باشد نیز عبادت محسوب می شود.
•    نکته مهم دیگر اینکه نوجوان و جوان باید متوجه باشد که در دنیا باید به همه موارد عبادات اهمیت داد و نمی توان به برخی از احکام دین به شدت معتقد بود و برخی را در بایگانی نگه داشت یعنی همانطور که به نماز و روزه اهمیت می دهد به راست گویی، انصاف، امانتداری، رعایت حق الناس، خیرخواهی و ... نیز اهمیت و بها دهد.
(در دین ربع ایمان و ثلث ایمان و نصف ایمان نداریم) چون ایمان همه چیزش با هم بودن مفید و سازنده است.
•    نوجوان و جوان باید به اینکه نکته پی ببرد که تکلیفی که از آنها خواسته می شود متناسب با وسع توان جسمی، روحی، فردی و خانوادگی است و دین بیشتر از توان از کسی انتظار ندارد.
•    نوجوان باید بداند موفقیت و پیروزی در انجام تکلیف الهی است، و نتیجه برایش مهم نباشد و فرع به تکلیف باشد این موضوع باعث می شود که فرد اعتقاد و توکلش به خدای تبارک و تعالی بیشتر شود و اعتماد به خدای متعال داشته باشد و دنبال پاداش ظاهری دنیا نباشد و همین باعث می شود در صورت عدم حصول نتیجه فرد نا امید و مأیوس و سرخورده نشود و از طرفی باید بداند مصلحتش در این بوده است این موضوع باعث می شود که فرد همیشه خود را موفق بداند و با انگیزه باشد.
•    یکی از راههای فریب شیطان صفتان برای نوجوانان اینست که نوجوانان را امروزی حساب می کنند و پدر و مادر را قدیمی ... و با همین ایدة فریبنده، نوجوان را قانع می نمایند که به نوعی باید امروزی باشند، امروزی بودن یعنی دوری از عبادات یعنی راحت تن دادن به گناه، یعنی بد حجابی، ارتباط نا مشروع بر قرار کردن و ....
که در این خصوص می بایست اولاً فرزندان پیشاپیش از نظر بنیه اعتقادی قوی باشند و رابطه اعتماد، صمیمیت و مقبولیت بین آنان و پدر و  مادر باشد و نهایتاً به آنها تفهیم شود که دین اسلام تنها دینی است که همیشه منعطف به مقتضیات زمان است و احکام الهی برای همه اعصار و قرون است آنچه که تفاوت می کند شرایط جدید است که آنهم باید با اصول و موازین دینی تطبیق داشته باشد و توسعه علمی نه تنها ما را بی نیاز از عبادات نمی کند بلکه بدلیل پی بردن بیشتر به قدرت خدا ما باید بیشتر تابع امر خدا باشیم و روح انسان همیشه تشنه خداپرستی و حقانیت است.
دلیل دیگری که باید آورده شود اینست که جهان مادی امروز که به تائید پیشرفت می کند هنوز دچار هزاران آسیب و معضل شده و بدلیل دوری از دین و خدا محوری چالش های بسیار بزرگی دارد و برای بشریت بدبختی های زیادی به بار آورده است.
فرزندان ما باید بدانند که بین پیشرفت علم و رفاه و زندگی و دین و عبادات و خداپرستی هیچ مغایرتی وجود ندارد چون همة اینها پدیدة خداوند یا آیت های الهی هستند و روح که اساس زندگی ما را تشکیل می دهد نیاز به تغذیه و واکسن دارد که این مغذی ها در همه اعصار عبادت، دعاها و اذکار و عمل صالح است.

 کاربر گرامی خیلی خرسندیم از اینکه وقت ارزشمند خود را به مطالعه این مطالب مختص کردید
باعث خوشحالی ماست که ما را از نقطه نظرات خود سرافراز کنید.
لحظه هایتان پر از بارش آگاهی

تهیه و تنظیم : دکتر سیّد ابوالفتح شیرمردی

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تازه کردن

ورود به سایت

حاضرین در سایت

ما 95 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

طراحی سايت و بهينه سازي توسط شرکت توسعه نسل وب